Oorspronkelijke toelichting
De onderstaande toelichting is behouden als inhoudelijke context. Omdat wetgeving, beleid en rechtspraak kunnen wijzigen, is het verstandig om bij concrete beslissingen altijd de actuele situatie te laten beoordelen.
Iedereen van 18 jaar en ouder is volgens de wet handelingsbekwaam. Dit betekent dat hij of zij dan geen toestemming nodig heeft van iemand anders om rechtshandelingen te verrichten. Maar soms is iemand niet in staat om zelf beslissingen te nemen. Dat kan zijn omdat iemand problematische schulden heeft en hulp nodig voor het regelen van de financiële zaken.
Maar iemand kan door dementie, een verstandelijke beperking of een verslaving ook niet in staat zijn om zelfstandig beslissingen te nemen. We vinden dan dat deze persoon tegen zichzelf in bescherming moet worden genomen. Dit noemen we ook wel meerderjarigenbescherming.
Meerderjarigenbescherming: curatele
We onderscheiden drie vormen van meerderjarigenbescherming, waarvan curatele de meest verstrekkende vorm is. Iemand die onder curatele staat, is handelingsonbekwaam en kan dus niet zoals ieder ander zelfstandig beslissingen nemen. Hij of zij heeft voor iedere beslissing op financieel of medisch gebied toestemming van een curator nodig.
Staat iemand onder curatele, dan is dit opgenomen in het openbare curatele- en bewindregister. Om voor curatele in aanmerking te komen, moet er worden aangetoond dat de minder verstrekkende vormen van meerderjarigenbescherming, zoals bewind en/of mentorschap, niet volstaan om de betrokkene tegen zichzelf in bescherming te nemen.
Meerderjarigenbescherming: beschermingsbewind
Als iemand nog wel in staat is om op medisch gebied zelfstandig beslissingen te nemen, maar hij moet enkel voor de financiële beslissingen in bescherming worden genomen, dan kan deze persoon onder bewind worden gesteld. De bewindvoerder beheert dan al het geld en de goederen van betrokkene.
Vaak krijgt de onder bewind gestelde persoon weekgeld en zorgt de bewindvoerder ervoor dat alle rekeningen op tijd betaald worden en dat er afspraken met de schuldeisers worden gemaakt en nageleefd.
Meerderjarigenbescherming: mentorschap
Is iemand wel in staat om zelf zijn financiën te beheren, maar lukt het juist niet om medische beslissingen te nemen over verpleging, verzorging, behandeling of begeleiding, dan kan er mentorschap worden ingesteld. Beschermingsbewind en mentorschap kunnen naast elkaar bestaan, maar dat hoeft niet. Het ligt voor de hand om te stellen dat iemand waarvoor zowel het mentorschap als beschermingsbewind is ingesteld, te vergelijken is met iemand die onder curatele staat. Maar dit is feitelijk onjuist.
Het verschil zit in de handelings(on)bekwaamheid. Is iemand onder curatele gesteld, dan is hij handelingsonbekwaam. Is er mentorschap of beschermingsbewind ingesteld, dan kan iemand nog steeds handelingsbekwaam zijn voor de beslissingen waarvoor geen meerderjarigenbescherming is ingesteld.
Wilt u advies over meerderjarigenbescherming of heeft u specifieke vragen? Neemt u dan contact op met de specialisten van Schravenmade Advocaten.
