Laatst bijgewerkt:8 juli 2026

Wet DBA: aandachtspunten voor opdrachtgevers

Arbeidsrecht, zzp en DBA

Samenwerken met zelfstandigen vraagt om meer dan een contract

Deze pagina helpt bij vragen over Wet DBA voor opdrachtgevers. De oorspronkelijke toelichting is behouden, maar DBA-handhaving en beoordeling van arbeidsrelaties blijven actueel en feitelijk afhankelijk.

Bespreek uw situatie

Kort antwoord

Wanneer is een zzp-relatie juridisch kwetsbaar?

Een opdrachtrelatie is kwetsbaar als de praktijk lijkt op een arbeidsovereenkomst: persoonlijke arbeid, loon/beloning en gezag. Het contract helpt, maar de feitelijke uitvoering weegt zwaar.

Belangrijkste aandachtspunten

  • Beschrijf opdracht, resultaat en zelfstandigheid concreet.
  • Voorkom aansturing alsof sprake is van werknemerschap.
  • Controleer duur, inbedding in de organisatie en exclusiviteit.
  • Leg wijzigingen in de samenwerking schriftelijk vast.

Praktische aanpak

Beoordeel de samenwerking niet alleen op papier. Kijk naar de dagelijkse praktijk, instructies, tarief, ondernemersrisico en positie binnen de organisatie.

Oorspronkelijke toelichting

De onderstaande toelichting is behouden als inhoudelijke context. Omdat wetgeving, beleid en rechtspraak kunnen wijzigen, is het verstandig om bij concrete beslissingen altijd de actuele situatie te laten beoordelen.

De handhaving van de nieuwe zzp-wet, de Wet DBA, wordt in ieder geval uitgesteld tot 1 juli 2018. Vanwege de aanhoudende onduidelijkheid en onzekerheid was de wet al opgeschort tot januari 2018.

Dat betekent dat opdrachtgevers en opdrachtnemers tot die tijd geen boetes of naheffingen krijgen als achteraf geconstateerd wordt dat er sprake is van een dienstbetrekking.
Dat geldt niet voor zogenoemde kwaadwillenden, laat staatssecretaris van Financiën Eric Wiebes donderdag aan de Tweede Kamer weten.
De nieuwe zzp-wet moest vooraf helderheid verschaffen over de arbeidsrelatie tussen de zelfstandigen en opdrachtgevers. Met behulp van de modelovereenkomsten, waarin de arbeidsrelatie staat geformuleerd, weten de partijen waar zij aan toe zijn.
Maar opdrachtgevers bleken in de praktijk onzeker over de gevolgen en waren minder snel bereid zzp'ers aan te nemen. Ook de arbeidswetgeving sluit niet meer aan bij de huidige praktijk.

Nieuw kabinet

Het inmiddels afgeronde onderzoek naar de herijking van de arbeidswetgeving wordt meegenomen in het formatieproces, zodat een nieuw kabinet op dat terrein zijn eigen keuzes kan maken.
Om opdrachtgevers en -nemers voldoende tijd te geven om hun werkwijze aan te passen, wordt de handhaving van de nieuwe zzp-wet nu met een half jaar uitgesteld.
Werkgevers en -nemers kunnen in de tussentijd gebruik blijven maken van de modelovereenkomst, benadrukt de Belastingdienst.

VAR-verklaring

Met de VAR-verklaring, de voorloper van de Wet DBA, lag alle verantwoordelijkheid bij de opdrachtnemer. Zo wist iedereen waar hij aan toe was, maar dat betekende ook dat de risico's eenzijdig bij de zelfstandige ondernemer kwamen te liggen.
Ook was schijnzelfstandigheid, waarbij iemand op freelancevoorwaarden een verkapt dienstverband heeft, met een VAR-verklaring eenvoudiger te verbloemen.

Bron: nu.nl 

Veelgestelde vragen

Is een modelovereenkomst voldoende?

Nee. Een model of contract is nuttig, maar de feitelijke uitvoering van de samenwerking blijft doorslaggevend.

Wanneer ontstaat risico op schijnzelfstandigheid?

Vooral als de zelfstandige structureel werkt als onderdeel van de organisatie en weinig ondernemersvrijheid heeft.

Wat moet een opdrachtgever vastleggen?

Opdracht, resultaat, duur, tarief, zelfstandigheid, vervanging, aansprakelijkheid en wijze van aansturing.

Wilt u weten wat in uw situatie verstandig is?

Waar kunnen we u mee helpen?

Adviesgesprek aanvragen

Vraag nu een juridisch adviesgesprek aan en krijg vrijblijvend advies van onze specialisten.
Adviesgesprek aanvragen

Contact opnemen

Onze medewerkers voorzien u graag van advies en ondersteuning. Neem contact met ons op met uw vragen.
Contact opnemen
Schravenmade Advocaten in Maarssen, Utrecht, onderscheidt zich al meer dan 40 jaar door specialisatie in vooral ondernemingsrecht, waaronder arbeidsverhoudingen, ambtenarenrecht en ontslagrecht. Bovendien begeleiden we fusies en overnames.
Schravenmade Advocaten heeft geen stichting derdengelden. Schravenmade Advocaten ontvangt daarom geen derdengelden.
© Copyright 2026 - Schravenmade Advocaten - Alle rechten voorbehouden
Bisonspoor 1218
3605 KZ Maarssen
De advocaten van Schravenmade Advocaten doceren o.a. in opdracht van de NVM en zijn betrokken bij de ontwikkeling van het onderwijs aan makelaars en taxateurs.
pencilphone linkedin facebook pinterest youtube rss twitter instagram facebook-blank rss-blank linkedin-blank pinterest youtube twitter instagram