Oorspronkelijke toelichting

De onderstaande toelichting is behouden als inhoudelijke context. Omdat wetgeving, beleid en rechtspraak kunnen wijzigen, is het verstandig om bij concrete beslissingen altijd de actuele situatie te laten beoordelen.

Na een overlijden moeten de nabestaanden veel regelen. Zo moet de zogenoemde nalatenschap verdeeld worden over de erfgenamen. Maar wie zijn die erfgenamen eigenlijk? En hoe is het wettelijk geregeld als de overledene geen testament heeft?

Wie erft wat?

Als u uw wensen niet heeft vastgelegd in een testament, dan regelt de wet wie uw erfgenamen zijn en welk deel van de erfenis aan hen toekomt. Binnen het erfrecht worden de erfgenamen verdeeld in vier groepen:

• Uw echtgenoot, geregistreerde partner en uw eigen kinderen (pleeg- en stiefkinderen horen hier niet bij). Leven uw eigen kinderen niet meer, dan zijn uw eventuele kleinkinderen erfgenaam.
• Uw ouders, broers en zussen. Leven uw broers en zussen niet meer, dan zijn hun eventuele kinderen de wettelijke erfgenamen.
• Uw grootouders.
• Uw overgrootouders.

Wanneer u overlijdt, dan kijkt men allereerst of er erfgenamen in de eerste groep zijn. Zijn er erfgenamen binnen de eerste groep, dan moet er gekeken worden hoeveel personen dit zijn. Is er een partner en zijn er twee kinderen, dan wordt de erfenis gelijk verdeeld over drie personen. Is een van de kinderen overleden, maar heeft dit kind zelf ook weer twee kinderen, dan delen deze twee kleinkinderen samen het deel dat het eigen kind zou krijgen: dus een derde deel van de erfenis. Zij erven daardoor ieder een zesde deel.

Zijn er geen erfgenamen in de eerste groep, dan wordt er gekeken of er erfgenamen zijn in de tweede groep. Pas als er ook geen erfgenamen zijn wordt er gekeken naar de derde groep en voor de vierde groep geldt hetzelfde.

Wettelijke verdeling

Als we teruggaan naar het eerder aangehaalde voorbeeld dat er een partner en twee kinderen zijn, dan zagen we al dat zij ieder recht hebben op een derde deel van de erfenis. Toch gaat de gehele erfenis in eerste instantie naar de partner van de overledene. De kinderen hebben recht op hun wettelijke erfdeel, maar ontvangen dit pas als de langstlevende ouder overlijdt. De kinderen krijgen hierdoor bij het overlijden van een ouder een vordering op de ouder die nog in leven is.

Uw wensen vastleggen in een testament

Met een testament kunt u zelf bepalen aan wie u uw bezittingen nalaat. Wilt u bijvoorbeeld dat een wettelijke erfgenaam geen aanspraak kan maken op uw bezittingen of wilt u juist een erfgenaam toevoegen, dan kunt u dit opnemen in het testament. Hoe u uw bezittingen verhoudingsgewijs wilt verdelen, kunt u ook vastleggen in een testament. In een testament regelt u daarnaast wie de voogdij over uw kinderen krijgt en wie uw nalatenschap moet afwikkelen. De persoon die zorgt voor de afwikkeling van de nalatenschap, noemen we de executeur.

Vragen over erfrecht of een testament?

Heeft u vragen over het opstellen van een testament of wilt u hier advies over? De specialisten van Schravenmade Advocaten helpen u graag verder.