Laatst bijgewerkt:25 juni 2026

Algemene voorwaarden & de battle of forms. De battle of wat?

Contractenrecht

Bij botsende algemene voorwaarden is de volgorde van aanbieden vaak beslissend

De battle of forms ontstaat wanneer beide partijen hun eigen algemene voorwaarden van toepassing willen verklaren. Dat speelt vooral bij zakelijke contracten.

Bespreek uw situatie

Kort antwoord

Wat is de battle of forms?

De battle of forms is het conflict tussen twee sets algemene voorwaarden. Welke voorwaarden gelden, hangt af van aanbod, aanvaarding, verwijzing en uitdrukkelijke afwijzing.

In een eerder artikel vertelden wij u alles over algemene voorwaarden. Wat het zijn, waarom ze zo belangrijk zijn, welke bepalingen niet mogen ontbreken en welke bepalingen u beter niet kunt opnemen. In dit artikel vertelt Schravenmade Advocaten u graag meer over de situatie waarin zowel u als uw zakenpartner zich op hun eigen voorwaarden beroepen. Dit noemen we de zogenaamde ‘battle of forms’.

Battle of forms

Als u met een potentiële klant of leverancier een overeenkomst sluit kan het voorkomen dat u uw eigen algemene voorwaarden wilt gebruiken, maar de andere partij ook. Bijvoorbeeld als u een product of dienst levert en u wilt dat uw verkoopvoorwaarden op de overeenkomst van toepassing zijn, maar uw klant eigen inkoopvoorwaarden hanteert. Dit noemen we ‘battle of forms’.

Battle of forms betekent ‘strijd tussen formulieren’, tussen algemene voorwaarden in dit geval. Bij een battle of forms is het de vraag welke algemene voorwaarden op de overeenkomst van toepassing zijn. In Nederland geldt dan de zogenaamde ‘first shotrule’: de algemene voorwaarden waar in schriftelijke communicatie als eerste naar wordt verwezen zijn van toepassing op de overeenkomst. Dit is bepaald in artikel 6:225 lid 3 van het Burgerlijk Wetboek.

In dat wetsartikel wordt ook direct een uitzondering op de regel gemaakt. Als de andere partij voor of bij de totstandkoming van de overeenkomst bezwaar maakt door die algemene voorwaarden ‘uitdrukkelijk van de hand te wijzen’ geldt de first shot-rule niet.

Hoe wijst u uitdrukkelijk van de hand?

Maar hoe doet u dat dan, uitdrukkelijk van de hand wijzen? Uit vaste rechtspraak blijkt dat het vaak niet voldoende is om in de eigen algemene voorwaarden of andere correspondentie (offertes e.d.) een standaardtekst op te nemen waarin de voorwaarden van de ander ‘al dan niet uitdrukkelijk van de hand worden gewezen’. Helaas zien wij dat in de praktijk dat ondernemers vaak denken dat dit wel voldoende is. Of zij in een eventuele procedure door de rechter in het gelijk worden gesteld hangt dan sterk af van de omstandigheden van het geval.

Als u niet in een dergelijke situatie of procedure wilt terechtkomen doet u er dus goed aan om voor of bij de totstandkoming van de overeenkomst een punt te maken van de algemene voorwaarden en de andere partij expliciet duidelijk te maken dat de overeenkomst pas tot stand komt als niet zijn, maar uw algemene voorwaarden van toepassing zijn. Dit moet u doen op een zodanige manier dat het de andere partij niet kan ontgaan, bijvoorbeeld door dit in de correspondentie met de andere partij duidelijk te benoemen en uw eigen voorwaarden mee te sturen.

Vragen?

Heeft u vragen over uw algemene voorwaarden? Wilt u advies over wat u moet doen bij een reeds ontstane battle of forms? Of wilt u weten hoe u de algemene voorwaarden va uw wederpartij in een concreet geval uitdrukkelijk van de hand kunt wijzen? Neem dan gerust contact op met Schravenmade Advocaten, wij staan voor u klaar.

Veelgestelde vragen

Wanneer ontstaat een battle of forms?

Als beide contractspartijen naar hun eigen algemene voorwaarden verwijzen en niet duidelijk is welke set geldt.

Helpt alleen verwijzen naar voorwaarden?

Niet altijd. Toepasselijkheid, beschikbaarstelling en eventuele afwijzing van andere voorwaarden moeten kloppen.

Wat kunnen ondernemers preventief doen?

Gebruik duidelijke offerte-, opdracht- en orderprocessen en wijs afwijkende voorwaarden expliciet af als dat nodig is.

Wilt u weten welke algemene voorwaarden in uw contract gelden?

ARBEIDSRECHT

Het arbeidsrecht is voortdurend in ontwikkeling. Wetgeving verandert continu, rechtspraak en literatuur geven steeds weer een andere kijk op de zaken.

Waar kunnen we u mee helpen?

Adviesgesprek aanvragen

Vraag nu een juridisch adviesgesprek aan en krijg vrijblijvend advies van onze specialisten.
Adviesgesprek aanvragen

Contact opnemen

Onze medewerkers voorzien u graag van advies en ondersteuning. Neem contact met ons op met uw vragen.
Contact opnemen
Schravenmade Advocaten in Maarssen, Utrecht, onderscheidt zich al meer dan 40 jaar door specialisatie in vooral ondernemingsrecht, waaronder arbeidsverhoudingen, ambtenarenrecht en ontslagrecht. Bovendien begeleiden we fusies en overnames.
Schravenmade Advocaten heeft geen stichting derdengelden. Schravenmade Advocaten ontvangt daarom geen derdengelden.
© Copyright 2026 - Schravenmade Advocaten - Alle rechten voorbehouden
Bisonspoor 1218
3605 KZ Maarssen
De advocaten van Schravenmade Advocaten doceren o.a. in opdracht van de NVM en zijn betrokken bij de ontwikkeling van het onderwijs aan makelaars en taxateurs.
pencilphone linkedin facebook pinterest youtube rss twitter instagram facebook-blank rss-blank linkedin-blank pinterest youtube twitter instagram